خبرنگار کیست؟خبرنگاری چیست؟روز خبرنگار چیست؟چه معنایی دارد؟چرا روز "سوپور" نداریم؟چرا روز "روشنفکر" نداریم؟چرا روزی به نام "وکیل" و "وزیر" نامگذاری نشده است؟چرا در تقویم ملی ایرانیان روزی به نام "هتلداران" نامگذاری نشده است؟چرا روز "خبرنگار" اما ثبت شده است؟
اینها همه دلایلی "علی" اهمیت نقش خبرنگار در جوامع دموکرات است.به این مفهوم که در جامعه دموکراتیک برای اتصال بین نقطه نظرات مسوولان و جامعه اعم از مردم عادی و نهاد های خصوصی،حلقه ای وجود دارد به نام رسانه که ساختار این رسانه و هسته اولیه آن را خبرنگاران و روزنامه نگاران تشکیل می دهند.
این جوامع برای پیشرفت منطقی در صحنه ملی و فرا ملی لاجرم نیازمند فعالیت این بخش از نخبگان جامعه هستند.در کشور موکراتیکی چون ایالات متحده خبرنگاران آنقدر قدرتمند هستند که جابجایی مسوولی برایشان چونان نگراش یک گزارش است و به راه اندازی جریانی خاص،بسته است به برگزاری یک جلسه با یک مقام .در آنجاقلم به دستان هم ردیف مقامات ارشد سیاسی،اقتصادی کشور هستند و در مراسم ها و مناسبات ملی به عنوان میهمانان خاص دعوت می شوند،اما در اینجا جایشان در مراسم تنفیذ رئیس جمهور خالی است.چند روز بعد از مراسم تحلیف اوباما،رئیس جمهوری ایالات متحده،وی جشنی بر پا کرد و در آن فقط روزنامه نگاران و خبرنگاران را گرد هم آورد و گفت و شنود پرداخت،که به خودی خود اهمیت نقش این قشر را نشان می دهد.
در ایران اما اینگونه نیست.شرایط به شدت بر علیه خبرنگاران و قلم به دستان است.مسوولان از خبرنگاران طلبکارند و به خریداری آنها مبادرت می کنند.کم نیستند روزنامه نگارانی خود را به مسوولان می فروشند و لب و قلم خود را به ازای چندر قاز عطا،مهر و موم می کنند تا نشاید قلم چرخانیشان به تریج قبای خوشی،ناخوش آید.این روزها نگاه حکومت به روزنامه نگاران ایرانی،نگاه "ستون پنجمی" است تا "رکن چهارم دموکراسی."روزنامه نگارانی در بندند و جایشان در تحریریه ها خالی.
پاورقی:دستم نمی رفت برای روز خبرنگار چیزی بنویسم،اما دیدن عکس های "مجید سعیدی عزیز در دادگاه متهمان اغتشاشات اخیر تهران،[دبیر سرویس عکس روزنامه خبر] که تا چند روز پیش کنارمان بود و این روزها در اوین به سر می برد به "جرم عکاسی"،بر آنم داشت تا چیزکی بنویسم.
روزنامه یاس نو پس از ماه ها تدارک برای حضوری دوباره در دوره جدید فقط 24 ساعت عمر کرد و پس از انتشار یک شماره به دستور مستقیم قاضی مرتضوی،دادستان تهران،شبانه توقیف شد.
در پی درخواست اعاده دادرسی و تجدید نظرخواهی در پرونده روزنامه یاس نو توسط سعید مرتضوی دادستان عمومی و انقلاب تهران در روز شنبه 26 اردیبهشت 88 و انتقال موضوع به وزارت ارشاد ، ملکیان معاون مطبوعاتی وزارت ارشاد و دبیر هیات نظارت با ارسال نامه ای به محمد نعیمی پور مدیرمسئول روزنامه یاس نو خواستار توقف انتشار روزنامه شد.
روزنامه یاس نو پنج سال قبل و در آستانه انتخابات مجلس هفتم توقیف شد و در طی مدت 5 سال گذشته جلسات بازپرسی و دادگاه آن با تاخیر به انجام رسید تا در نهایت حکم قطعی آن در اواخر سال گذشته صادر گردید و پس از اجرای حکم که تنها در برگیرنده جریمه نقدی بود تمامی موانع حقوقی جهت انتشار روزنامه کنار رفت و در پی آن بود که مدیرمسئول روزنامه تصمیم به انتشار مجدد آن گرفت.
به گفته منابع آگاه با توجه به سابقه حقوقی و انجام تمام موازین حقوقی و دادگاهی روزنامه که در نهایت امکان انتشار را برای صاحب امتیاز روزنامه فراهم نموده بود روزنامه هیچگونه مانع حقوقی جهت انتشار نداشته است.
شماره دوم روزنامه یاس نو توسط تیم تحریریه این روزنامه آماده شده بود و تمامی صفحات جهت انتشار به چاپخانه ارسال شده بود که دبیرخانه هیات نظارت بر مطبوعات با ارسال نامه ای به محل چاپ روزنامه یاس نو به همراه چند مامور جلوی انتشار شماره دوم این روزنامه را گرفت.
گفتنی است روزنامه یاس نو تاکنون 3 بار از انتشار بازمانده بود که مورد اول آن در دوره اول انتشار بوده است که به مدت 10 روز توقیف گردید و مورد دوم توقیف آن یک روز مانده به انتخابات مجلس هفتم بوده و این سومین توقف انتشار این روزنامه است.
وجود تریبونی برای مردم،آن هم بدون وجود خط قرمز شاید هیچ وقت متصور نبوده است،به خصوص در بین جامعه نخبه کشور که به دلیل مرز بندی هایی ذهنی در حوزه های سیاسی،اجتماعی نمی توانند وجو د فضای باز سیاسی،اجتماعی را در ذهن بپرورانند.
این امر فقط زمانی محقق می شود که این رخداد به عینیت بپیوندد.برنامه تلویزیونی"منطقه آزاد" همان طور که از نامش پیداست،فضای بازی را در آستانه انتخابات برای مردم،خاصه قشر جوان کشور فراهم کرده است،تا این قشر از جامعه بتوانند بدون ترس و لرز از عواقب اظهار نظری"خاص"در خصوص مشکلات کشور به خصوص انتظارات از کاندیداهای دهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری به ارائه نظر بپردازند.
کار تلویزیونی آن هم در شرایط انتخاباتی از سویی با فشار همراه است و از سویی نیازمند کیفیت بالا در سطوح پژوهشی و مخاطب شناسی است،چه آنکه این ویژگی های یکی برنامه سیاسی است که می تواند در میان انبوه برنامه های تلویزیونی به اصطلاح "گل" کند و سری در سرها درآورد.
"منطقه آزاد" با ویژگی های منحصر به فرد در شکل و محتوا و گذر از خطوط قرمز می تواند جزو برنامه های پیشرو باشد.این برنامه هر شب بعد ساعت 20:30 و 22:30 از شبکه سوم سیما پخش می شود.نظرات خود را در خصوص این برنامه تلویزیونی ارائه دهید.
به یاد دارم سال گذشته در همین اثنا بود که "مریم مهتدی"،همکارم در خبرگزاری پارسه موضوع رفتن "شهرام گیل آبادی" را از رادیو جوان بررسی می کرد و معتقد بود که گیل آبادی را از رادیو برداشتند،خودش نرفت.
از آن تاریخ یکسال گذشت و اتفاقات جدیدی در معاونت صدای سازمان صدا و سیما رخ داد.
رادیو تجارت با پول وزارت بازرگانی در 29 مهر ماه سال گذشته افتتاح شد و سه تیم مختلف در این مدت کوتاه از این رادیو رخت بستند.رادیو تجارت نتواست جایگاهی در میان اقتصادیون کسب کند،چه آنکه کارکنان آن را فنی های رادیو تشکیل می دهند نه صاحب نظران.
رادیو گفتگو نیز که به شدت توانست جایگاه خاصی در میان سیاسیون کسب کند و هر برنامه سیاسی این رادیو از سوی مخاطبان خاص آن پیگیری می شد و انعکاس گسترده ای در رسانه های داشت به صورتی که روزنامه های معتبر بین المللی از برنامه های آن گزارش تهیه کردند،در ماه های اخیر دستخوش تغییرات مدیریتی شد و با رفتن "دکتر حسن خجسته"،از معاونت صدا و آمدن "صوفی" به این معاونت این رادیو نیز دچار خانه تکانی شد.
اما این پایان ماجرایی که معاونت جدید صدا آنرا "ثبات" در رادیو می خواند نبود.احتمال تغییر "هادی سعیدی کیاسری" مدیر رادیو فرهنگ،در این رادیو نیز دو دلی هایی را به وجود آورد.
اما گل سر سبد این تغییرات،رفتن "شهرام گیل آبادی" از اداره نمایش رادیو است. مدير منتقد دولت از اداره نمايش راديو هم رفت تا تغییرات سریالی مدیران رادیو تکمیل شود.
"محمدحسین صوفی" در خصوص رفتن گیل آبادی از اداره نمایش رادیو و تغییرات مدیران رادیو گفته است:"جابجایی مدیران امری طبیعی است و رفت و آمدها در هر نهادی منجر به رشد و تعالی فرد و نهاد میشود. آقای گیلآبادی منشأ خدمات زیادی در مرکز هنرهای نمایشی رادیو بود و زمانی که بنده معاونت صدا را به عهده گرفتم، از سمت خود استعفا کرد."
با وجود همه این خانه تکانی ها در رادیو ،صوفی،معاون صدا همچنان معتقد است که در حال حاضر ثبات مطلوبی بر رادیو حاکم است.
مطلب مرتبط:نامه اعتراض آمیز هنرمندان رادیو به ضرغامی

درباره آغاز به کار شبکه فارسی زبان BBC
اگر صبح روز چهارشنبه،25 دی ماه 1387 کنترل ماهواره رو دستت میگرفتی و یک نگاهی به لیست شبکه های ماهواره ای می کردی،چشمت ناگهان به آرم شبکه تلویزیونی بی بی سی می خورد که زیر نویس های فارسی اخبار غزه و تحولات ایران را پخش می کند!اگر صدای پیچ تلویزیون را زیاد می کردی مجری تلویزیون اینها را می گفت:"تلویزیون فارسی زبان بی بی سی از این پس شما را به جهان می برد وتصویر جهان را برای شما می آورد."
این امواج ماهواره ای تلویزیون
فارسی بی بی سی است که به ایران آمده است. سرویس جهانی بی بی سی پیش از این اعلام کرده بود که 25 دی ماه(14 ژانویه) این شبکه تلویزونی برنامه های خود را روی آنتن می برد و این اقدام سر موعد مقرر انجام گرفت.برنامه های تلویزیون فارسی زبان بی بی سی با رویکرد خبری پخش می شود و به گفته مسوولان این شبکه بخش های متنوعی مثل موسیقی،بررسی سینمای ایران و جهان،ورزش،فرهنگ و اجتماع،بررسی های تحلیلی در موضوعات مختلف به خصوص مسائل سیاسی،بخشی از برنامه های این شبکه جامع تلویزیونی مختص ایرانیان در جهان است.
در عین حال وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی تاکید کرده دفتر شبکه بی بی سی فارسی در تهران حق فعالیت ندارد و نسبت به همکاری برخی افراد "معلوم الحال " با این شبکه هشدار داده است.
شبکه فارسی زبان بی بی سی در حالی کار خود را آغاز می کند که با توجه عملکرد غیر حرفه ای و نادرست شبکه های فارسی زبان دیگر ایرانیان با شمار انبوه آنتن های ماهواره ، استقبال زیادی از این شبکه ها به عمل نیاورده اند.
نکته جالب آن که وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به جای برنامه ریزی های عالمانه به منظور ایجاد زمینه های عینی برای مقابله با یکه تازی های بی بی سی فارسی در عرصه رسانه ای ایران ، از صدور مجوز فعالیت
برای دفتر نمایندگی شبکه های فارسی زبان همسو با سیاست های فرهنگی ، اجتماعی و سیاسی نظام جمهوری اسلامی ، ممانعت به عمل می آورد.
اخیرا تعداد انگشت شماری از ایرانیان خبره در عرصه رسانه ، نسبت به تاسیس یکی دو شبکه تلوزیونی در خارج کشور اقدام کرده اند و برای آغاز فعالیت خویش ، نیازمند مجوز تاسیس نمایندگی در ایران اند تا بتوانند به طور قانونی عمل نمایند.با این حال وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی از صدور مجوز خودداری می ورزد.
تلویزیون فارسی زبان بی بی سی همه نیاز های رسانه ای یک ایرانی را تامین می کند و با توجه به اینکه حرفه ای ترین نیروهای رسانه ای در این شبکه تلویزیونی فعالیت می کنند،تا چندی دیگر نه تنها برنامه های رسانه ملی به محاق می روند،بلکه برنامه های شبکه های مدعی چون صدای آمریکا[VOA] و دیگر شبکه های فارسی زبان بینندگان خود را از دست خواهند داد،چه آنکه واقعا نشستن پای برنامه های کلیشه ای دیگر رسانه ها با وجودBBC فارسی یک اشتباه بزرگ در انتخاب است.
تصاویر این شبکه تلویزونی را می توان از طریق ماهواره،روی HOTBIRDموج 4/3 ،27500،11116 دریافت کرد.
بعد از شهروند امروز و نیمروز
کارگزاران هم توقیف شد
روزنامه کارگزاران هم توقیف شد.به همین سادگی تریبون های اطلاع رسانی در کشور بسته می شود.
چند روز پیش برای مهران کرمی سردبیر روزنامه کارگزاران نوشتم: "این روزها قلم و نوشتن شده تیر و ترکش. اگر ننویسی که نقش کمپوت باز کن پشت جبهه ها را ایفا کرده ای و اگر بنویسی،تیری پرتاب کرده ای که ترکشش صورتت را زخمی می کند."...
ادامه مطلب
تحولات رسانه ای جناح های سیاسی برای حضور در انتخابات ریاست جمهوری
در حالي که عليرضا ملكيان معاون مطبوعاتي وزارت ارشاد "بعيد" دانسته که "تشكل هاي سياسي موجود پايگاه رسانهيي نداشته باشند" اصلاح طلبان فاقد رسانه از جمله نهضت آزادي، ملي مذهبي ها، حزب مشارکت، مجاهدين انقلاب اسلامي با توجه به این که امکان نقد دولت در صدا و سیما هم وجود ندارد، به اینترنت روي آورده اند. هر چند وابستگان دولت، با راهی که ...
ادامه مطلب
خورشید مبتلا به بلایی که هنوز دامن وطن امروز را نگرفته است

درباره تحولات روزنامه خورشید
پیش از استعفای محسن احمدی،رئیس شورای سیاستگذاری روزنامه خورشید گمان می بردم که وی نتواسته است به اهداف مورد نظر در این روزنامه نو ظهور و پر حاشیه برسد،اما بعد از آنکه ...
ادامه مطلب
من خود زده ام که را کنم دشمن خویش؟
در باب هدیه رئیس جمهور به خبرنگاران
مشکل اینجاست که روزنامه نگاری در ایران فاقد شناسنامه و نظام صنفی است!اگر یک نظام صنفی قاعده مند برای این قشر زحمتکش وجود داشته باشد که فاقد از بازی های سیاسی بتواند نظم و ترتییبی به اعضای این صنف بدهد دیگر این مشکلات پیش نمی آید.
ادامه مطلب
نمایشگاه مطبوعات و هزار سودا
در آخرین روز از برگزاری نمایشگاه مطبوعات، به همراه دکتر تمدن؛استاندار تهران،بازدیدی 3 ساعته از این نمایشگاه داشتیم.نمایشگاه امسال درمقایسه با نمایشگاههای سال قبل موضوع خاص و قابل تعریفی نداشت.اماچیزهایی در این نمایشگاه بود که دل آزرده ام کرد.
اینکه روزنامه های دوم خردادی را به گوشه ای از این نمایشگاه رانده بودند و روزنامه ای که عمرش به یک ماه هم نرسیده برای خودش غرفه ای مجهز و در یکی از بهترین نقاط نمایشگاه ترتیب می دهد،نه بوی عدالت می دهد نه ایمان!دکتر تمدن هم از این موضوع اظهار تعجب کرد.
نمایشگاه مطبوعات در یک کلام آن حال و هوای سال های قبل را نداشت.شاید هم بازدید رسمی ما،اجازه درک حال و هوای آن را نداد.
آنچه روزنامهنگاران بايد بدانند
شايد بتوان گفت، داشتن اراده و مصمم بودن، نخستين و اساسيترين وجه تمايز ميان يك خبرنگارعادي و يك خبرنگار برجسته است.
در وبلاگ "رسانهنگاري و مديريت رسانه" به نشاني http://www.mediamanagement.ir آمده است: يك مثال كلاسيك كه به دليل ماهيت روزمرهاش به اين بحث مربوط ميشود، خبري است كه توسط درك لمبرت (Derek Lambert) تهيه شد، كه درواقع آزموني بود از سوي روزنامه ديلي ميرر (Daily Mirror). در وهله نخست اين مورد شبيه به يك قتل معمولي به نظر ميرسيد.
جسد يك مرد واكسي (واكس زن) كه با ضربات چاقو به قتل رسيده بود در زيرزمين يك مسافرخانه قديمي و مخروبه در شهر منچستر پيدا شده بود و لمبرت به آن جا فرستاده شد تا ببيند چه كاري از او بر ميآيد. وضعيت چندان اميدوار كننده نبود. همسايهها چيزي نميدانستند يا نميخواستند حرفي بزنند، پليسي كه در محل وقوع قتل نگهباني ميداد، همكاري نمي كرد. وقتي لمبرت به كلانتري مراجعه كرد به او گفتند كه نمي توانند به اظهارات مختصر پيشين خود، چيزي اضافه كنند.
همين جاست كه يك خبرنگار معمولي به دفتر روزنامه برمي گردد و گزارش مي دهد كه اين اتفاق چندان اهميتي نداشت و واقعا اين همان كاري بود كه رقيبان لمبرت انجام دادند. ولي او يك خبرنگار عادي نبود. وي به تحقيق خود ادامه داد چون مصمم بود كه بايد اطلاعات بيشتري به دست آورد.
پس از مدت كوتاهي او كارآگاهاني را ديد كه سوار يك اتومبيل شدند. با اين اميد كه آنها روي ماجراي اين قتل كار مي كنند، به محل وقع جرم بازگشت. در آنجا او خودش را به كارآگاهان معرفي كرد و با آنان در مورد اين قتل صحبت كرد. آنها به او گفتند مقتول خبرچين پليس بود كه توسط اتومبيلي زير گرفته شده وسپس با ضربات چاقو به قتل رسيده بود. لمبرت خبر خود را تهيه كرده بود و به زودي آن را به دفتر روزنامه اش ديكته مي كرد. خبر چنين آغاز شد: «شب گذشته پليس در پي كشف معماي قتل مردي بود كه دوبار كشته شده بود.» اين خبر، ليد صفحه اول شد و …
برقراري ارتباط: منظور از برقراري ارتباط ، كاري است كه وقتي خبرنگاران موفق با چندين خبر يا اتفاق غيرمرتبط مواجه مي شوند، انجام داده و آنها را به هم ربط مي دهند. اين همان چيزي است كه ويلي گاتمن (Willi Gutman) «ارائه اخبار جديد از طريق تفسير يك خبر»، نام گذاري كرد و اين همان چيزي است كه برخي به نام «تغذيه روزنامه ها يكديگر» از آن انتقاد مي كنند.
بسياري از خبرهاي خوب از آنجا نشأت ميگيرد كه روزنامهنگاري آيتم كوچكي را در روزنامهاي ديگر پيدا كرده، تحقيق مي كند و در مي يابد پيرامون آن موضوع يا مطلب، خبرهايي به مراتب بيشتر از آنچه روزنامه اول فكر مي كرد، وجود دارد.
بدين ترتيب بسياري از خبرهاي مهم، كاملا آشكار مي شود، چرا كه هريك از روزنامه ها به طور مستقل و جداگانه بر روي آنها كار كرده و قطعات مختلفي از اين پازل را پيدا كردهاند كه مجموع آنها، موضوع را كامل ميكند. تحقيق در مورد رسوايي واترگيت در آمريكا به استعفاي رييس جمهور نيكسون منتهي شد، نمونهاي كلاسيك از همين مورد است.
ویژه نامه خرد نامه همشهری شماره بيستم
ويژه ژورناليسم منتشر شد

اين شماره ويژه ژورناليسم است که بنده نیز در آن مقاله ای در خصوص شیوه های مدیریت اقتصادی رسانه ها دارم با عنوان«اقتصاد و رسانه» که میتوانید متن آنرا در اینجا بخوانید.
لوگوی گوگل تغيير كرد

گوگل همزمان با روز برگزاري جشن هالووين در 31 ماه اكتبر - 9 آبانماه - لوگوي صفحهي اصلي خود را تغيير داد.
به گزارش اندیشه ...
ادامه مطلب

علي وزيريان متولد 1339 تهران، فارغ التحصيل نقاشي از دانشكده هنرهاي زيباي دانشگاه تهران است. کار هنري را با طراحي پوستر فيلم هاي سينمايي [دست نوشته ها، اجاره نشين ها، ديده بان، آژانس شيشه اي، روبان قرمز...] آغاز كرد و بعدها به تدريس در دانشگاه روي آورد. وزيريان تاکنون با جشنواره هاي سينمايي و مطبوعات مختلفي همکاري کرده و خود سردبير نشريه هنر معاصر بوده است. دیروز شاهد به نمايش در آمدن اولين فيلم بلند او به "خدا نزديک است" بودم که نشان از علاقمندي وي به حضور در عرصه هاي تازه است.
خلاصه داستان: رضا جوان صادق و پاكي است كه دل به عشق ليلا داده است، اما ليلا متوجه
مهر و محبت او نيست.
بهتون پیشنهاد می کنم که حتما این فیلم رو ببینید.
من هنوز هم خبرنگارم

۱۷مرداد روز خبرنگار، بر تلاشگران عرصه اطلاع رساني که رسالت خطير آگاهي بخشي به افکار عمومي را صادقانه و بي دريغ بر دوش مي کشند، مبارک باد.
اين دو سطر نمونه کوچکي از پيام هاي کليشه اي دست و دلبازانه در چينش کلمات و البته محبت آميز است که در آستانه روز خبرنگار براي خبرنگاران ارسال مي شود و مهر و امضاي پاي آن اغلب نشان از مسوولان در رده هاي مختلف و يا روابط عمومي سازمان ها، وزارتخانه ها و ارگان ها دارد. روي ديگر اين رابطه اما چندان محبت آميز نيست آنگاه که ...
ادامه مطلب
چند دقیقه پیش مطلع شدم که روزنامه «هم میهن» به مدیر مسوولی کرباسچی ...
ادامه مطلب
مطبوعات می ترسند!
بيانيه انجمن دفاع از آزادي مطبوعات در خصوص
ايجاد فضاي وحشت در جامعه مطبوعاتي ایران
ادامه مطلب

به مناسبت سوم تیر(سالروز انتخاب الف-نون به ریاست جمهوری نهمین دولت جمهوری اسلامی) گویا قرار بر این بوده که در رادیو گفتگو برنامه ای با حضور نمایندگان دولت و منتقدان آنها برگزار شود که ... ادامه مطلب را در آدرس http://www.dabirimehr.blogfa.com/ بخوانید.
تجدید نظر استاد
تجديد نظر دکتر شكر خواه در سبك های خبرنويسی
جناب آقاي دكتر يونس شكر خواه در جديدترين كتاب خود تحت عنوان «سبك هاي خبر نويسي» تجديد نظر كاملي در انديشه هاي ...
ادامه مطلب
فرزاد حسنی ممنوع التصویر شد
مجری جوان و جویای نام رادیو وتلویزیون به دستور یکی از مدیران سازمان صدا و سیماممنوع التصویر شده است.
شنیده ها حاکیست
...ادامه مطلب





